بسم الله الرحمن الرحیم
اللّهم صل علی محمد و آل محمّد
کارگاه تفکّر و تدبّر شماره ۱
تفکّر و تدبّر در سوره مبارکه حمد:
این سوره عبارات، اشارات، لطایف و حقایق فوق العاده زیادی دارد که چند جلد کتاب میطلبد لکن هر کس ما به اندازه فهم و کیفیت و کمیت تدبر و تفکرش چیزهایی دستگیرش میشود.که ما با هم به بخشی از آنها فکر کرده و اشاره میکنیم.
در این سوره که با حمد شروع میشود، تنها سوره ای است که مستقیماً خوانندة این سوره با خداوند صحبت میکند و بعد از حمد الهی به اقرار و لسان خودمان به خداوند بیان میکنیم که “تنها تو را عبادت میکنیم”، عبادت میکنیم یعنی چه؟ بله یعنی اطاعت میکنیم، چرا؟ به دلیل صراحت آیه ۶۰ سوره مبارکه یس ، که خداوند می فرمایند:
“آیا با شما عهد نکردم که شیطان را عبادت نکنید “
عبادت کردن شیطان یعنی چه؟ بله درست حدس زدید یعنی: اطاعت کردن از شیطان،
یک نکته مهم :
این که در عرف باب شده که نماز و روزه و دعا و … را اصطلاحاً عبادت خداوند می نامند، به این دلیل است که این موارد هم جزئی از دستورات خداوند است که ما را به انجام آنها فرمان داده و ما هم اطاعت می کنیم و این اطاعت میشود همان عبادت.
سپس در آیه ۶۱ سوره یس می فرمایند:
” وعهد کردید که مرا عبادت کنید و این عبادت من، همین صراط المستقیم است”
سپس در آیه ۶ سوره حمد در مقابل خداوند یک دعایی می کنیم و می گوییم:
“خدایا ما را به صراط المستقیم هدایت فرما…”
یعنی همان نکته ای که، در آیه ۶۱ سوره مبارکه یس در فوق بیان شد.
یعنی خدایا ما را به مسیر عبادت و اطاعت خودت، هدایت کن به عبارتی دیگر ما را به مسیراطاعت خود، سوق ده.
و آیه آخر راه سه گروه از انسانها را برای ما ترسیم میکند.
که فقط راه یک گروه از آنها حق و درست است و راه دو گروه دیگر باطل هستند.
گروه اول: کسانی که به آنها نعمت بخشیدی (برترین گروه)
گروه دوم: کسانی که بر آنها غضبناک هستی.(بدترین گروه)
گروه سوم: کسانی که گمراه هستند.
اما نکته اینجاست که در ظاهر همه خوانندگان سه گروه را می بینند در صورتی که گروه چهارمی هم وجود دارد و آن هم کسانی هستند که واقعاً صادقانه دوست دارند که خداوند، آنها را به گروه اول (بهترین ها) هدایت و ملحق نمایند، و آن گروه همین خود ما هستیم که داریم سوره حمد را با حضور قلب و توجه در معنی آیات قرائت می کنیم.
لذا در صورتی که فقط دوست داشته باشیم به راه آنها هدایت شویم، محب نامیده میشویم.
و در صورتی که در عمل هم خودمان را به گروه اول شییه کنیم و از آنها پیروی کنیم، شیعه نامیده میشویم.
لذا اگر کسی در دلش به چیز دیگر متوجه باشد و هیچ وقت به معنی آیات سوره توجهی نداشته باشد، جزء گروه چهارم محسوب نمیشود، و به گروه سوم (ضالین) تعلق پیدا می کند.
و اگر کسی طولانی مدت در گروه ضالین بماند ممکن است پست تر شود و به گروه مغضوبان الهی وارد شود.
پس ما باید حتماً با حضور قلب و با توجه به معنی و صادقانه در نماز، از خداوند بخواهیم که ما را پیرو و شیعیان گروه اول قرار دهد.
والسلام علیکم و رحمت الله و برکاته…